Lắp điện mặt trời mái nhà và Nghị định 58/2025: Chỉ cần thông báo; miễn giấy phép

Mục Lục

Căn cứ theo Nghị định 58/2025, hộ dân khi lắp điện mặt trời mái nhà chỉ cần thông báo tới đơn vị quản lý điện lực/Sở Công Thương địa phương; miễn giấy phép.

Theo thống kê của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), từ sau năm 2020 đến nay, đã có khoảng 1.300 MWp điện mặt trời mái nhà (tự dùng) được lắp đặt, nhưng không bán điện cho EVN.

Trong số hộ dân/doanh nghiệp đã sử dụng hệ thống này, đa phần không làm các thủ tục thông báo/đăng ký với cơ quan chức năng.

Đơn cử, khu vực phía Nam, tỷ lệ khai báo chỉ chiếm tới 10%, tức 72/~800 trường hợp, theo báo Thanh Niên.

Tuy nhiên hiện nay, thủ tục này là bắt buộc; thậm chí (có thể) bị phạt nếu không thực hiện.

Điều này đã dấy lên những tranh luận xen lẫn lo ngại từ phía người dân trên các diễn đàn, xoay quanh chủ đề về thủ tục nhiêu khê, khi phải khai báo với nhiều đơn vị cùng lúc; thủ tục thanh toán điện dư còn phức tạp, thiếu minh bạch.

Từ ngày 3.3.2025, người dân/kinh doanh đã và đang có dự định lắp điện mặt trời tự dùng phải khai báo với cơ quan chức năng.

Vì sao phải khai báo khi lắp điện mặt trời tự dùng?

Ngày 3.3.2025, Chính phủ ban hành Nghị định 58/2025/NĐ-CP, quy định chi tiết một số điều của Luật Điện lực; trong đó quy định việc cung cấp thông tin tới Sở Công Thương và công ty điện lực địa phương.

Cụ thể, với công suất dưới 100 kW, người dân/doanh nghiệp cần thông báo công suất, địa điểm lắp đặt, mục đích sử dụng, v.v.
Riêng với hệ thống lớn hơn (100 – 1.000 kW), dù nối lưới hay không, thông tin cần cung cấp cần có thêm hồ sơ nối lưới. Điều này nhằm tránh trường hợp gây quá tải lưới cục bộ.

Người dân/doanh nghiệp sẽ được tự chủ nguồn điện khi nhận được sự xác nhận từ cơ quan quản lý, trên cơ sở đảm bảo tuân thủ quy định về xây dựng, phòng cháy chữa cháy và bảo vệ môi trường.
Bộ Công Thương giải thích rằng, việc quản lý, giám sát các hệ thống điện mặt trời tự dùng để giúp hệ thống lưới quốc gia an toàn, ổn định.

Không khai báo sẽ bị phạt lên tới 10-20 triệu đồng!?

Ngày 16.11.2025, Bộ Công Thương đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực điện lực và sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả.

Đáng chú ý, tại Điều 7 của Dự thảo, Bộ này đề xuất phạt cảnh cáo với các hộ sở hữu hệ thống điện mặt trời – dù nối lưới hay không, nếu không thực hiện/thực hiện không đúng/không đầy đủ việc thông báo theo quy định.
Cụ thể, công suất 20kW: Phạt từ 500 nghìn đến 1 triệu đồng ; 20-100kW: 2-3 triệu đồng; từ 100kW trở lên: 10-20 triệu đồng.

Trên các diễn đàn mạng xã hội và báo chí, nhiều người dân và cả chuyên gia năng lượng nêu thắc mắc về đề xuất xử phạt này.
Lý do: Bởi đây là nguồn điện giá rẻ, không tiêu tốn nhiên liệu, không gây ô nhiễm. Không những không ảnh hưởng, mà còn giảm tải cho lưới điện quốc gia.
Về lý do EVN đưa ra đề xuất này, ông Nguyễn Quốc Dũng, Trưởng ban Kinh doanh của Tập đoàn cho hay, số liệu về điện mặt trời mái nhà là cơ sở để đơn vị này chuẩn bị hạ tầng – lưới truyền tải tới trạm phân phối – nhằm bảo đảm cung cấp điện cho người dân.
Chuyên gia năng lượng Hà Đăng Sơn cho rằng việc khai báo này là cần thiết. Ông nêu quan điểm, tuy Đảng và Nhà nước khuyến khích không hạn chế quy mô lắp đặt điện mặt trời tự dùng, song phát triển phải theo hướng đảm bảo về rủi ro vận hành và an toàn hệ thống điện.
Ngày 8/10, ông Bùi Quốc Hùng – Phó Cục trưởng Cục Điện lực (Bộ Công Thương), cho biết, người dân khi lắp điện mặt trời chỉ cần thông báo, không cần giấy phép.
Đây là việc có tính chất “phối hợp kỹ thuật”, không phải “thủ tục hành chính rườm rà hay cấp phép”. Điều này giúp ngành điện tính toán cân bằng phụ tải, qua đó chủ động cho nguồn cung từ lưới, vào những lúc không có điện mặt trời.

Cách khai báo khi lắp đặt hệ thống điện mặt trời tự dùng

Nghị định 58 nêu trên đã có hiệu lực ngay từ ngày ký, 3.3.2025. Điều này có nghĩa rằng, người dân/doanh nghiệp đã và đang có dự định lắp hệ thống điện mặt trời mái nhà tự dùng phải thực hiện việc khai báo nhà chức trách.

Việc chủ động làm điều này giúp đảm bảo tuân thủ quy định và hạn chế rủi ro pháp lý. Vậy có những cách nào?

Có 02 trường hợp khi đăng ký lắp điện mặt trời tự dùng, gồm có và không đấu nối với mạng lưới điện quốc gia.
Cần thông báo cho đơn vị quản lý điện lực/ Sở Công Thương địa phương những thông tin cơ bản như: Có/không việc lắp điện mặt trời; Công suất; thời điểm sử dụng, v.v.
Bạn có thể truy cập vào đường link này của EVN này để xem hướng dẫn.
Bạn có thể xem giải đáp, cùng hướng dẫn chi tiết của Báo Công Thương tại đây.
Riêng đối với hộ dân/doanh nghiệp ở thành phố Hà Nội, có thể thực hiện việc đăng ký trực tuyến tại đây.
Nếu bạn không có thời gian, hoặc bối rối trước các bước thủ tục nêu trên, SUNEMIT tự tin có thể tư vấn hoặc thực hiện việc đăng ký khi bạn đặt hàng lắp đặt hệ thống điện mặt trời tại công ty chúng tôi.